Biodiv-Afreid

Veranderingen in de biodiversiteit in Afrikaanse bossen en opkomende infectieziekten: moeten we ons zorgen maken? (2020-2023, BiodivERsA)

Biodiversity changes in African Forests and Emerging Infectious Diseases: should we worry? (2020-2023, BiodivERsA)

Het BIODIV-AFREID project word gefinancierd door de EU-Biodiversa programma’s and beslaat de periode 2020-2023.

Het project wordt uitgevoerd door een consortium onder leiding van de Universiteit van Antwerpen en partners van het KBIN (Brussels, Belgium), Universiteit van Kisangani (RD Congo), IRD-TransVIHMI (Montpellier, Frankrijk), Robert Koch Instituut (Berlijn, Duitsland) en One Health for All (Bingerville, Ivoorkust).

Context

De biodiversiteit in de Afrotropische bossen neemt drastisch af als gevolg van ontbossing en de toegenomen handel in bushmeat. Zoals echter uit het ‘One Health’-concept blijkt, kunnen veranderingen in de biodiversiteit gevolgen hebben voor de gezondheid en het welzijn van de mens. Er is sprake van een toename in het aantal uitbraken van opkomende infectieziekten (EID) die een natuurlijk reservoir hebben in kleine wilde zoogdieren.

Het effect van veranderingen in de biodiversiteit op het risico van overslaan van deze EID naar de mens is nog niet duidelijk. Een grotere biodiversiteit kan de overdrachtspercentages binnen de gemeenschap van kleine zoogdieren verminderen (“dilution effect”) of juist bevorderen (“amplification effect”). Veranderingen in de biodiversiteit kunnen ook gepaard gaan met veranderingen in menselijk gedrag die van invloed zijn op de contactfrequentie met wilde dieren. BIODIV-AFREID zal deze verbanden onderzoeken in verschillende bosgebieden in de Democratische Republiek Congo en Ivoorkust.

Doelstellingen

BIODIV-AFREID zal onderzoeken hoe de toestand van de biodiversiteit de overdracht van infectieuze agentia van kleine zoogdieren op menselijke populaties in Afrikaanse bossen (on)gunstig beïnvloedt. Het onderzoek zal:

veranderingen in de biodiversiteit in verband brengen met veranderingen in de populaties van reservoirdieren en de ziekteverwekkers die zij bij zich dragen;
verschillen in deze populaties van reservoirdieren in verband brengen met de menselijke gezondheid. Het onderzoek zal een verscheidenheid aan virussen omvatten (arenavirussen, coronavirussen en hantavirussen), maar zal specifiek gericht zijn op twee ziekteverwekkers die steeds vaker voorkomen: het ebolavirus en het apenpokkenvirus. Beide virussen komen uit het Afrikaanse regenwoud en vormen een grote bedreiging voor de volksgezondheid.

Via het BIODIV-AFREID-project zal meer inzicht worden verkregen in de verbanden tussen biodiversiteit en het ontstaan van nieuwe infectieziekten, en deze inzichten kunnen als basis dienen voor gerichtere strategieën op het gebied van natuurbehoud en volksgezondheid. Het verwachte resultaat zal internationale en nationale instanties versterken die zich bezighouden met het beheer van gezondheidsrisico’s die voortvloeien uit de jacht op in het wild levende diersoorten, de consumptie van bushmeat en zoönotische agentia die opkomende ziekten veroorzaken in de Afrikaanse tropische laaglandbossen.